De Nederlandse Belijdenisgeschriften: een korte recensie

2 maart 2020

Vorige week kwam er een nieuwe hertaling van drie belijdenisgeschriften uit, compact gebundeld in een klein boekje. Ds. A.N. van der Wind uit Kerkwijk schreef er een recensie over.


Dit is een bijdrage n.a.v. De Nederlandse Belijdenisgeschriften

de Nederlandse belijdenisgeschriften zwanepol

De Nederlandse Belijdenisgeschriften is de nieuwste hertaling van drie belijdende teksten voor de Nederlandse Protestantse Kerken.


Deze hertaling van dr. Klaas Zwanepol bevat De Nederlandse Geloofsbelijdenis, de Heidelbergse Catechismus en de Dordtse leerregels. Op veler verzoek zijn ze opnieuw gebundeld in een compacte uitgave die gebruikt kan worden in kerkdiensten en catechese of voor persoonlijke lezing.


Een praktische aanwinst

De compacte uitgave van drie gereformeerde belijdenisgeschriften in de hertaling uit 2009 is een praktische aanwinst. Deze belijdenisgeschriften worden in verschillende kerken gebruikt als uitgangspunt voor leerdiensten. Zo komen aan de hand van de Heidelbergse Catechismus bijvoorbeeld geloof, gebod en gebed stapsgewijs aan de orde. Ter afwisseling houden predikanten soms een serie preken over de Nederlandse Geloofsbelijdenis of de Dordtse Leerregels. In dat geval krijgen enkele andere thema’s uit de geloofsleer extra aandacht.

Woorden en zinnen sluiten nauw aan bij de oude, vertrouwde vertaling van Datheen.

Respect voor de oorspronkelijke teksten

De kerkgangers hebben de teksten echter vaak voor zich in verouderd Nederlands. De vertaling van de catechismus door Petrus Datheen (1566) was lange tijd de standaard in kerkbijbels met de oude psalmberijming. Helaas is nog onvoldoende bekend dat er een uitstekend alternatief voorhanden is. Het moderamen van de Protestantse Kerk in Nederland gaf een commissie van deskundigen de opdracht om tot een hedendaagse en gecorrigeerde uitgave te komen van alle belijdenisgeschriften uit de Protestantse Kerkorde. Deze commissie onder leiding van prof. dr. K. Zwanepol heeft het grondig aangepakt en een hoogstaande hertaling geleverd. Wie het resultaat bekijkt, ziet direct dat woorden en zinnen nauw aansluiten bij de oude, vertrouwde vertaling van Datheen. Daaruit spreekt respect voor de oorspronkelijke teksten. De synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken heeft in 2013 besloten deze editie-Zwanepol van de oecumenische belijdenissen en van de drie formulieren van enigheid vrij te geven voor gebruik in haar kerkverband.

Een artikel voorlezen verloopt uit deze editie een stuk vloeiender.

In 2009 zijn de hertaalde teksten op de markt gebracht in twee banden met harde kaft. In die twee banden zijn ook geschriften opgenomen die voor andere kerken geen confessionele status hebben. Bovendien zijn deze stevige banden voor het gemeentelid niet zo geschikt om mee te nemen naar de kerkdienst of kringavond. Daarom is het een waardevol initiatief om de drie meest gebruikte belijdenisgeschriften beschikbaar te maken in een klein, dun boekje met zachte kaft. Het telt 128 bladzijden en je neemt het gemakkelijk samen met je zakbijbel mee. Terwijl de predikant een catechismuszondag behandelt, kun je als kerkganger de vragen en antwoorden erbij houden en nog even bladeren naar de omliggende zondagen. Een artikel uit de Nederlandse Geloofsbelijdenis voorlezen verloopt uit deze editie een stuk vloeiender dan wanneer je het verouderde Nederlands voor je hebt.

Een mooie aanvulling op de HSV

Bijbels in de Herziene Statenvertaling met psalmen bevatten sinds 2016 de belijdenisgeschriften in de hertaling onder redactie van prof. Zwanepol. De meeste vaste kerkgangers zullen echter een bijbeltje gebruiken dat vóór 2016 is aangeschaft. Voor hen is dit handzame boekje een mooie aanvulling bij hun HSV. Gemeenten die hebben gekozen voor hedendaags Nederlands in hun Bijbelvertaling en in hun liturgische formulieren, kunnen dit ook doen in de belijdenisgeschriften. Kerkenraden die veel waarde hechten aan de gereformeerde belijdenis hebben hiermee iets moois in handen om uit te delen of cadeau te doen bij bepaalde gelegenheden. Met een centrale aanschaf van een groot aantal kan de verspreiding onder de leden worden gestimuleerd. Ik wens deze compacte uitgave een vaste plaats toe op iedere preekstoel en in de bagage van kerkgangers op zondagavond.

Andere actuele boeken over de Nederlandse belijdenisgeschriften:

de Nederlandse belijdenisgeschriften zwanepol
Dankbaar onderweg Willem J Ouweneel
de Dordtse leerregels W. Verboom

Categorieën