Kerkelijk jaar

De kerk moet verkleuren!

Tijdschrift voor bijbelse theologieDe stelling in de september-editie van Tijdschrift voor bijbelse theologie Interpretatie luidt: De kerk moet verkleuren! Drs. P.H. de Vries en drs. J. van den Akker reageren. Wat vindt u van deze stelling? We zijn benieuwd naar uw mening. U kunt reageren door onder dit artikel uw reactie te plaatsen. 


EENS
Als de Nederlandse kerken de boodschap van Jezus Christus serieus nemen, dan verkleuren ze en bieden ze ‘open’ huis aan de 1,2 miljoen christenen die zich blijvend in Nederland hebben gevestigd. Veel van die christenen zijn afkomstig uit landen waar ook Nederlandse kerken vroeger zendingswerk hebben gedaan. Je zou verwachten dat deze broeders en zusters met open armen ontvangen zouden worden. Niets is minder waar gebleken. Geld geven voor de zending bleek gemakkelijker dan een proces samen-gemeente-zijn van start te laten gaan.

Nu de gevolgen van de ontkerkelijking in de Nederlandse kerken steeds zichtbaarder worden, kijken we jaloers naar onze broeders en zusters uit de zendingslanden. Ondanks beperkte financiële middelen slagen ze erin om eigen geloofsgemeenschappen en een landelijke koepel te vormen. Met verbazing nemen we kennis van hun manier van vieren, waar de frisheid en blijheid vanaf springt. Steeds meer dringt het besef door dat ‘zij’ hebben wat ‘wij’ missen en dat ‘wij’ ook iets hebben dat ‘zij’ missen.

Het gemis aan een aansprekende spiritualiteit doet zich voelen in de Nederlandse kerken. Als we onze ogen en oren openen, dan zien we dat die spiritualiteit niet ver weg is. In veel steden is ze vlakbij, om de hoek. Onze broeders en zusters uit de zendingslanden zullen ons graag vertellen wat hun spiritualiteit is en ons indringend bevragen op onze spiritualiteit. De Nederlandse kerken kunnen voorzien in de huisvesting van migrantengeloofsgemeenschappen. Samen kunnen we op zoek gaan naar vormen van eigentijdse geloofsbeleving, samen bouwen aan een kerk die een thuis is voor christenen ongeacht ras, kleur, taal, natie of geslacht. Zo krijgt de kerk weer kleur. De kleur van een rijke culturele en spirituele gemeenschap, die oog heeft voor de nood – eenzaamheid, onzekerheid, doorgeslagen individualisme, ontrouw enzovoort – en een globaliserende samenleving met zich meebrengt.

Drs. P.H. de Vries werkt al jaren aan verbindingen tussen traditionele en nieuwe kerken in Rotterdam en is bestuurslid van SKIN-Rotterdam.

ONEENS
Ja, de kerk moet verkleuren als ze de boodschap van Jezus Christus serieus wil nemen. Maar de grote vraag is hoe. Met open armen en open huis, kom maar bij ons? Dat klinkt een beetje als ‘We zijn heel missionair, onze kerkdeur staat elke zondag open.’ Niet voor niets wordt er in het missionaire veld steeds vaker gesproken van incarneren, relaties aangaan in de eigen buurt/context. En terecht.

We moeten zelf stappen zetten, zelf uit de cirkel der gewoonte stappen. En niet mensen vragen om in onze cirkel te stappen.

Piet de Vries zegt het scherp en misschien wel scherper dan hij wil: ‘zij’ hebben een aansprekende spiritualiteit en ‘wij’ hebben huisvesting. Maar wie is er hier nu eigenlijk rijk? Kom maar bij ons? Nee, laten we naar ‘hen’ gaan.

En dan nog iets. Ik woon in de Bijlmer en daar zijn ongeveer 135 kerken, voornamelijk migrantenkerken. Een paar daarvan zijn zogezegd multicultureel, maar zo’n 95 procent is monocultureel. Niet alleen per nationaliteit is er een kerk, maar ook per etniciteit of zelfs per stam. Dan kunnen we wel heel vroom en principieel roepen ‘Kom allemaal maar bij ons, wij hebben ruimte.’ Maar ‘zij’ zijn niet één groep en willen ook vaak niet één groep zijn gezien de voortdurende hergroeperingen die hier plaatsvinden. Dus wie wil je precies met open armen ontvangen? ‘Iedereen’ klinkt mooi, maar getuigt niet van een realistische bril. De praktijk is weerbarstig.

Kortom: denk niet in kerken, maar in mensen. Stap (indien nog niet gedaan) uit je vertrouwde cirkel en ga genieten van wat je buren te bieden hebben. Allereerst op het gebied van eten, daarna op het gebied van spiritualiteit. Al sluit dat elkaar niet eens uit.

De kerk moet niet verkleuren. Wij moeten verkleuren. Ik moet verkleuren.

Drs. J. van den Akker  is theoloog en is betrokken bij een missionair-diaconaal gemeentestichtingsproject in Amsterdam-Zuidoost vanuit Stroom Amsterdam.

1 reactie

  1. 2 oktober 2012 om 00:00

    Het is ten strengste verboden om in een zin met “de kerk” als onderwerp een vorm van het werkwoord “moeten”in het gezegde te gebruiken. Het is zo vaak gebeurd dat het slechts verlammend werkt. Bovendien is het in dit geval ook nog eens overbodig. De kwestie is: De kerk verkleurt immers al. Er treedt al een geheel nieuwe realiteit aan de dag. De laatsten worden de eersten.