GeloofJezus

Een Joodse rabbi met ‘schmiga’

Jezus was een Joodse rabbi met schmiga

 

Vanuit welke invalshoek moeten we Jezus bestuderen? Was hij een wonderwerker, een profeet of vooral de zoon van God? Leerden de mensen hem kennen als Messias, als bevrijder van het volk of als verlichte denker?
Het eerste woord dat één van de discipelen ooit tegen Jezus uitte was het respectvolle ‘Rabbi’. Andreas en Johannes zijn door Johannes de Doper gewezen op Jezus: ‘Daar is het lam van God’. De beide mannen verlaten daarop onmiddellijk hun eerste leermeester, Johannes de Doper en volgen Jezus. De zin die Andreas en Johannes tegenover Jezus uiten is: ‘Rabbi, waar logeert u?’ Het is een vrijpostige vraag. Andreas en Johannes vragen feitelijk of zij bij Jezus mogen blijven. De beide mannen willen Jezus volgen.
Het was niet alleen het eerste woord dat de eerste discipelen van Jezus tegen hem zeiden, maar het was ook het eerste woord dat Maria tegen hem zei, toen ze doorhad dat Jezus was opgestaan: ‘Rabboeni’.
Om eerlijk te zijn vond ik dit een verrassende ontdekking. Voor de mensen uit Jezus’ tijd was hij eerst en vooral een rabbi.

Een Joodse rabbi
Wat moeten we ons daarbij voorstellen? Letterlijk betekent het woord ‘gerespecteerde leraar’. Het was niet zozeer de aanduiding van een bepaald beroep of de titel die men kreeg bij een bepaald diploma, maar vooral een uiting van respect. Elk stadje had haar eigen rabbi in de plaatselijke synagoge. Deze rabbi had een grondige kennis van de Tenach, het Joodse Oude Testament. Niet alleen kende de rabbi een groot deel van het Oude Testament uit zijn hoofd, ook kon hij daar geweldig over onderwijzen. Iemand met kennis van Gods Woord en erkende onderwijsvaardigheden kon dan door de lokale gemeenschap aangesteld worden als rabbi.

Schmiga
Vanaf hun dertigste konden mannen rabbi worden. Lucas zegt subtiel: ‘Jezus begon zijn verkondiging, toen hij ongeveer dertig jaar was.’ En er was iets merkwaardigs aan het optreden van Jezus. Wanneer hij sprak, voelden de mensen dat hij sprak met een grote autoriteit. Zijn onderwijs blies hen omver. In Lucas 4 staat dat de mensen in Nazareth zich ‘verwonderden over de genaderijke woorden die uit zijn mond vloeiden.’ En even verderop waren de mensen in Kapernaüm ‘diep onder de indruk van zijn onderricht, want hij leerde hen als iemand met gezag.’
Aan het eind van de bergrede zegt Matteüs: ‘De mensen waren diep onder de indruk van zijn onderricht, want hij sprak hen toe als iemand met gezag en niet zoals hun schriftgeleerden.’
Jezus’ onderwijs was anders dan dat van de gewone schriftgeleerden, of rabbi’s. Jezus had autoriteit. Hij was een rabbi met schmiga. ‘Jullie hebben gehoord dat er gezegd is…’, zei Jezus. ‘Maar ik zeg u…’ Dat waren formules voor een rabbi met schmiga. Het was overduidelijk dat Jezus geen rabbi was van dertien in een dozijn, maar dat hij één van de uitzonderlijke rabbi’s was.

Discipelen
Eén van de voorrechten van de rabbi’s met schmiga was dat zij discipelen mochten verzamelen, die achter hen aan trokken door het land. Gewone rabbi’s waren gebonden aan één standplaats. Jezus trok echter rond, met een groep discipelen. In de volgende blog leg ik uit wat dit volgen van een rabbi met schmiga inhield voor zijn discipelen. Dat ging heel wat verder dan het volgen van een discipelschapscursus. Je zult versteld staan.

 

4M - Henk Stoorvogel klein
Henk Stoorvogel
Jezus leven. Volgen in het ritme van de rabbi is mijn nieuwste boek. Jarenlang heb ik me op het schrijven van dit boek voorbereid. In het boek neem ik je mee op een onvergetelijke reis door de evangeliën die je blik op Jezus voorgoed zal veranderen. Half maart ligt het boek in de boekhandel. Wil je nu alvast een exemplaar bestellen? Dat kan via onze webwinkel. Zodra het boek verschijnt sturen wij het naar je op.
Een hartelijke groet en veel leesplezier!