Monthly Archives: juni 2012

Anne Westerduin en Thea Westerbeek over ‘Gewijd genieten’

Binnenkort verschijnt het boek Gewijd genieten. Stilteplekken waar ziel en lichaam ont-moeten van Anne Westerduin & Thea Westerbeek. In deze video gaan ze met elkaar in gesprek over hun uitgave.

Een bijbel bij de bijbel – door Evert van der Veen

TheoblogieWaar gaat het uiteindelijk om in de bijbel en kunnen er zinvolle hoofdlijnen worden getrokken waardoor wij snel een goed en verantwoord overzicht krijgen op de bijbelse boodschap in al haar veelkleurige diversiteit? De Bijbel theologisch gaat die uitdaging aan en probeert deze niet gemakkelijke vraag te beantwoorden.

Het boek is zeer overzichtelijk opgebouwd: het eerste deel geeft hoofdlijnen van alle bijbelboeken en het tweede deel bespreekt een aantal bijbelse thema’s die vanuit deze bijbelboeken naar voren komen. Continue reading

Video-interview met dr. C. van der Kooi en dr. G. van den Brink

theologieIn augustus verschijnt bij Uitgeverij Boekencentrum de prestigieuze uitgave Christelijke dogmatiek van dr. C. van der Kooi en dr. G. van den Brink. Kernachtig en met overtuiging beschrijven beide auteurs de christelijke leer en presenteren deze op didactisch verantwoorde wijze. Bij wijze van voorproef op Theoblogie nu al een video-interview waarin beide auteurs ingaan op de inhoud en totstandkoming van de Christelijke dogmatiek.

Geloof communiceren: hoe doe je dat? – door Evert van der Veen

TheoblogieHet woord apologetiek klinkt wat ‘ouderwets’. In de begintijd van het christendom was het een belangrijk gegeven binnen de groeiende kerk waarin christenen zich met redelijk klinkende argumenten verdedigden tegen de kritiek van buitenstaanders. Geloven was in hun ogen een vreemd iets dat tegen alle redelijkheid indruiste. Zo ontstond deze vorm waarin christenen zochten naar een acceptabele basis voor hun geloof die door anderen dan wel niet werd overgenomen maar in elk geval als rationeel aanvaardbaar werd beschouwd.

Het tekent onze tijd dat er een handboek apogoletiek verschijnt waarin die oude vorm terugkeert. Wij ervaren in toenemende mate dat christelijk geloof iets van een minderheid wordt. Kerken liggen onder vuur en doen krampachtige pogingen om bij de tijd te blijven en mensen te boeien in hun zoektocht naar meer eigentijdse vormen. Continue reading

Eredienst of preek? – door Evert van der Veen

Mag ik uw aandacht?Vraag een rechtgeaarde protestant naar een dienst die hij recent heeft bijgewoond en de kans is groot dat er een reactie komt op de prediking. Ander benamingen zijn tegenwoordig ook goed mogelijk en laten iets van de sfeer van de gemeente zien: uitleg, verkondiging, overdenking, overweging.

De kans dat er een opmerking wordt gemaakt over de gebeden is vele malen kleiner evenals over de keuze van liederen of over een ander onderdeel van de dienst. Dat laat zien dat ook voor veel huidige protestantse kerkgangers de woorden n.a.v. het Woord nog steeds het centrum van de eredienst vormen en bepalend zijn voor het waardeoordeel dat mensen eraan geven.

Daarom is het goed dat vader en zoon Van der Meiden daar ‘aandacht’ aan besteden, al gaat hun boek Mag ik uw aandacht niet exclusief over de woordverkondiging maar behandelt het aspecten van moderne retorica in het algemeen. Het boek is helder opgebouwd en vormt een goede introductie voor ieder die wel eens in het openbaar spreekt. Het is daarom breder van opzet en daarom zou men soms meer specifieke verdieping aangaande de preek en zijn plaats in de eredienst verwachten. Maar elke voorganger kan veel winst behalen met de praktijkgerichte adviezen en voorbeelden die hier en daar een humoristische ondertoon hebben. Continue reading

Reisgids voor het heilige land

TheoblogieHet feit dat de reisgids Israël en de Palestijnse gebieden in vijf jaar tijd aan zijn derde druk toe is, geeft wel aan dat hij in een duidelijke behoefte voorziet. Piet van Midden is dan ook – voorzichtig gezegd – geen onbekende in Israel, verbonden aan een bekende christelijke reisorganisatie en hij heeft (grote) kennis van zaken; tevens is hij docent Hebreeuws en predikant in de PKN.

Aardig is het voorwoord dat bijna klinkt als een excuus: ‘Deze reisgids is eigenlijk een handboek voor de geïnteresseerde reiziger. Als u wilt weten waar de gezelligste terrassen liggen en welke hotels echt waar voor hun geld bieden, kunt u beter een toeristengids kopen’, pag 14. Slechts één keer kwam ik in het boek een verwijzing naar een terrasje tegen…. (in Berseba, pag 125).

Opmerkelijk is de opening: een hoofdstuk over kalksteen! Daarin is de auteur zondermeer origineel. De meeste gidsen beginnen bij het hedendaagse Israel en gaan vervolgens terug naar de geschiedenis of zij geven ‘vanaf het begin’ een historische beschrijving van land en volk. Dit alles komt ook aan bod maar na het geologische kader van de kalklagen die het land hebben gevormd tot wat het is. Continue reading

Ds. Ruilof van Putten over Als God de hemel opent

Ds. Ruilof van Putten wordt in deze video geïnterviewd over het boek Als God de hemel opent. Een spannend boek over een moeilijke vraag: waarom is er in het Westen, en in Nederland in het bijzonder, zo weinig van de Geest te bespeuren? Onze God is een God van relatie. Maar waarom ervaren wij in Nederland dan zo weinig van het bestaan van die God?

Vreemdeling in het paradijs – door Erik Borgman

Nacht van de theologieWie thuis is, is bang dat indringers het huis overnemen. Thuis lijkt meer een paradijs naarmate het aantal mogelijke indringers groeit. Dan groeit ook de wil het paradijs tegen indringers te beschermen. Wie thuis is, verbouwt het vroeg of laat tot een fort. En een fort is geen paradijs.

Een vreemdeling is niet thuis, want wie thuis is, is niet langer vreemdeling. Voor de vreemdeling is het paradijs daar waar hij wordt toegelaten, wordt welkom geheten. In het paradijs is niemand thuis, is ieder vreemdeling.

Ik voel mij vaak niet thuis. Tegen wil en dank oefen ik op veel plaatsen vreemdeling te zijn. Het paradijs blijkt overal.

Erik Borgman


Erik Borgman droeg deze column voor tijdens de Nacht van de Theologie op donderdagavond 21 juni 2012. Borgman, hoogleraar aan de Universiteit van Tilburg, is winnaar van de Theologie Podiumprijs 2012 die in de Hermitage te Amsterdam werd uitgereikt. De prijs is bedoeld voor een theoloog die vorig jaar de theologie op de kaart zette. 

Bekijk het overzicht van leverbare titels van Erik Borgman.

Verscheidenheid verrijkt – door dr. Piet Schelling

Piet SchellingHet liefst zijn we als groep het met elkaar eens. Beslissingen zijn dan snel genomen. Van spanning is geen sprake. We hoeven geen rekening te houden met zogenaamde gevoeligheden. Nee, als iedereen hetzelfde denkt en beleeft en gelooft, dan is het leven gemakkelijk. Ook in de kerk.

De praktijk is echter anders. Er zijn nauwelijks groepen te vinden waarin iedereen dezelfde mening heeft. Een geloofsgemeenschap waarvan de leden het in alles met elkaar eens zijn, bestaat niet. Iedere plaatselijk kerk loopt geregeld aan tegen verschillen. Soms zijn die verschillen zo groot en liggen de meningen zover uit elkaar, dat er spanningen of zelfs conflicten ontstaan.

Verscheidenheid vinden de meeste mensen lastig. En begrijpelijk, want het valt niet mee daar goed mee om te gaan. Toch is veelkleurigheid eigen aan de gemeente van Christus. De schriftelijke bron waaruit christenen hun inzichten en inspiratie putten laat zich  meerstemmig horen. God is de Ene, maar manifesteert zich op uiteenlopende wijzen en zijn grootheid is niet in één stem te vatten. En de schepping, inclusief de mens, is een grootse uiting van diversiteit. Continue reading

De onbenoemde generatiekloof – door Folkert de Jong

Play.Do you have the time, to listen to me whine’. Pauze.
De band Green day in de jaren negentig – een Amerikaans punkbandje dat ‘in mijn tijd’ door de gangen van de middelbare school ging.

Een hele generatie is groot geworden met het liedje hierboven. Maar slechts een enkeling van de lezers van deze column zal het meteen meeneuriën. En daaronder zijn er maar weinig dominee in de dop, zoals ondergetekende.

Ondersoort
Hoe gaat het eigenlijk met de bedreigde ondersoort van theologen? Theologen die opgegroeid zijn met computers en geseculariseerde vrienden? De groep die heel goed weet dat kerk iets ‘raars’ is – want je was zelf de enige gelovige in de klas, en áls er al een andere gelovige zat, dan was die waarschijnlijk baptist of zo. Vinden we een veilig thuis in de schoot van de kerk? Of… ehm, hebt u tijd om naar mijn gezeur te luisteren? Continue reading